feldgrau_logo

Umundurowanie

Mundury wojska niemieckiego w trakcie całej wojny ulegały licznym modyfikacjom, zmieniano kształt kieszeni, skład materiałów, liczbę guzików i inne detale ale niezmiennie pozostawał szykowny fason i wysoka użyteczność. Mundur żołnierski był wizytówką całej armii, cieszył się w społeczeństwie niemieckim dużym poważaniem, stąd prowadzono nawet prace naukowe umożliwiające wyliczenie optymalnych rozmiarów mundurów zapewniających dopasowanie do sylwetki. Wdrażanie coraz to nowych modeli z jednej strony miało na celu uproszczenie technologii produkcji i zwiększenie wydajności  z drugiej poprawić komfort i funkcjonalność. Zabiegi te sprawiły, że do dziś siły zbrojne III Rzeszy Niemieckiej są uważane za najlepiej umundurowaną armię II wojny światowej. SH "Feldgrau" prezentuje w tym dziale umundurowanie jednostek piechoty i jagerów, co nie wyczerpuje jednak tematu uniformów niemieckich, który miał szerokie spectrum (zupełnie inne mundury były dla czołgistów, spadochroniarzy czy oddziałów Waffen-SS). Członkowie naszego Stowarzyszenia używają replik mundurów renomowanej firmy, z jednej strony zapewnia to idealne odwzorowanie wyglądu z drugiej daje swobodę w intensywnej ekspolatacji w trakcie rekonstrukcji.

  • Feldbluse M36 - prezentowana obok bluza mundurowa to typowa, wczesna kurtka zaprojektowana prawdopodobnie przez Ojca, lub samego Hugo Bossa - M36. Wzór pochodzi z 1934 toku. Obok, na zdjęciu, mundur obszyty stopniu Feldwebel.

    Bluza mundurowa M36

  • Steingrau Langhosen M37 - Spodnie muszą mieć bezwarunkowo kolor Steingrau, a nie Feldgrau co odróżnia spodnie wz. M37 od spodni wz. M40. Na zdjęciu, spodnie szwedzkie.

    Spodnie sukienne M37

  • Hemd M34 - Prezentowana obok koszula, to standardowy wzór wydawany wszystkim żołnierzom niemieckim. Wykonana z bawełny chroniła przed zimnem, ale przede wszystkim zapobiegała otarciom które mogłyby występować przy kontakcie skóry z suknem z jakiego wykonana była bluza mundurowa. Obok widzimy jedną z najlepszych kopii dostępną na rynku, zgodnie z oryginałem rozpinaną tylko do połowy.

    Koszula M34

  • Niezastąpionym elementem żołnierskiej bielizny w czasie srogich chłodów. Zapewniały komfort termiczny przy zachowaniu swobody ruchu. Kalesony były również często noszone podczas upalnych dni. Chroniły noszącego przed otarciami, odprowadzały pot od skóry, zapewniały świeżość. Widoczny model jest wykonany z kortu wełnianego, posiada wzmocnienie w tali oraz opinacze na kostkach. Zapinane na guziki choć występowały również wersje wiązane, wiązano guzikowe. Rozmiar oznaczało się cyframi 1-3.

    Kalesony

  • Marschstiefel - tzw. saperki. Buty marszowe były wykonywane z najwyższej jakości skóry. Szyte mizdrą na wierzch nosek i licem cholewę. Podeszwa była również wykonana z zaimpregnowanej skóry odpowiedniej grubości, w celu jej ochrony i zwiększenia komfortu marszu nabijano stalowe gwoździe. Pięta była zakończona stalową podkówką. Buty te były dostarczane w kolorze brązowym, każdy żołnierz nowo otrzymaną parę musiał mozolnie zapastować na czarno.

    Buty piechoty / Marschstiefel

  • Feldmütze M34. Było to standardowe nakrycie głowy żółnierza Niemieckiego na początku wojny, zastąpione później przez czapkę M43. Na zdjęciu furażerka w kolorze feldgrau w obszyciach piechoty.

    Furażerka M34

  • Mantel M36 - był podstawowym umundurowaniem zimowym Wehrmachtu do czasu pojawienia się jego zmodyfikowanej wersji płaszcza M40 i kurtek zimowych w maskowaniu. Zapewniał dobrą ochronę w mroźne dni. Wykonany z grubego sukna w kolorze Feldgrau, wyposażony w dwa rzędy guzików, klapy kieszeni, regulacje szerokości w tylnej części i haftki ułatwiające marsz. Końce rękawów były zawinięte ku górze. Kołnierzyk i naramienniki były obszyte ciemno zielonym materiałem nadając mu prestiżu.

    Płaszcz zimowy M36

  • Feldbluse M43 - Bluza ta jest kontynuacją produkcji mundur wz M36. Problemy z pozyskaniem odpowiednich surowców spowodowane klęskami na frontach wojny, zmusiły niemiecką machinę wojenną do produkcji mundurów znacznie gorszych jakościowo jak i estetycznie. W bluzie tej zabrakło charakterystycznych miechów przy kieszeniach oraz stylowego zielonego kołnierza jakże charakterystycznego w mundurach wzoru M36. Niemniej bluza M43 była jednym z najpopularniejszych mundurów dla żołnierzy Wehrmachtu wydawanych po 1943 roku.

    Bluza mundurowa M43

  • Langhosen M40 zastąpiły wcześniejsze spodnie w kolorze steingrau. Były koloru feldgrau. Miały wysoką talię. Proste nogawki wchodziły bezpośrednio w buty marszowe z cholewami. Posiadały jeden pasek umożliwiający regulacje obwodu pasa. Na fotografii możemy zauważyć sposób zamocowania szelek, jedną kieszeń boczną zapiętą na guzik (kieszeń tylna jest niewidoczna) oraz małą kieszonkę na zegarek z dewizką.

    Spodnie sukienne M40

  • Langhosen M43 - wprowadzone do służby wraz z nowym umundurowaniem doskonale odzwierciedlały obraz zmieniającej się armii. Ich konstrukcja nw niewielkim stopniu nawiązywała do wcześniejszych modeli. Ich kolor to oczywiście feldgrau. Miały obniżoną talię, cztery szlufki umożliwiające przewleczenie pasa, guziki do szelek znajdowały się po wewnętrznej stronie pasa. Obwód pasa można było regulować za pomocą dwóch taśm. Dodano klapkę z guzikiem nad kieszonką zegarka. Zwężające się nogawki z paskami ( które należało przełożyć pod stopami i zawiązać) były przemyślane do nowych krótkich trzewików i opinaczy. Widoczne na zdjęciu spodnie noszą na sobie ślady intensywnej eksploatacji, pomimo tego są w bardzo dobrej kondycji. Dobrze widoczne jest wzmocnienie kroku, oraz pozostałe elementy.

    Spodnie sukienne M43

  • Wraz z ewolucją umundurowania koszule się zmieniały przyjmując formę koszuli model M43. Była zaprojektowana w ten sposób by móc ją nosić w lecie samodzielnie jako substytuowawszy mundurowej (po jej odpowiednim obszyciu). Przelotki i guziki na ramionach umożliwiały zamocowanie naramienników. Zostało zachowane rozpinanie do połowy. Na zdjęciu widać koszulę tego typu. Cechą charakterystyczną jest kołnierz i dwie kieszenie na piersiach nawiązujące kształtem do kieszeni Feldbluse M36. Koszule te były dostarczane w odcieniach szarości.

    Koszula M43

  • Od płaszcza M36 różnił go głównie dłuższy kołnierz który po postawieniu lepiej chronił przed wiatrem i mrozem jednocześnie ujednolicono barwę kolnierza i naramienników wykonując je w kolorze feldgrau.

    Płaszcz zimowy M40

  • Feldmutze M43 - to nakrycie głowy powstałe w procesie ewolucji popularnej furażerki wzór M34, ta po modyfikacjach wydłużenia bocznych klapek dla osłony uszu i dodania guzików umożliwiających spięcie pod szyją została przemianowana na M42, ten wzór po dodaniu daszka przestał być furażerka, a stał się czapka polową M43 produkowaną i noszoną do końca wojny.

    Furażerka M43 / Feldmutze M43

  • HBT Feldbluse für Offizier - oficerska bluza mundurowa nawiązywała krojem do standardowej bluzy szeregowego. Posiadała jednak widoczne różnice. Kołnierz zapinany był na dwie haftki, a nie na jedną, jak bluza żołnierska. Rękawy miały również wywijane mankiety, zwane „francuskimi”. Na niektórych zdjęciach wykorzystywane one były do przechowywania mapy. Orzeł narodowy na piersi , jest haftowany bajorkiem. Naramienniki w stopniu Leutnant (pol. Podporucznik). Oficerowie zazwyczaj zamawiali swoje mundury u prywatnych krawców, by uzyskać jak najlepsze dopasowanie do figury, dlatego poszczególne egzemplarze mogły w niewielkim stopniu różnić się od siebie. Bluza w naszej kolekcji jest repliką munduru polowego, wykonana z drelichu w charakterystyczną „jodełkę” (zwaną z angielska HBT – Herringbone Twill). W odróżnieniu od bluz szeregowych, bluzy oficerskie nie zmieniły swojego charakterystycznego kroju z wysokim, ciemnozielonym kołnierzem. Prezentowana bluza posiada trawiasto-zielone obszycia 28 Jager Regiment, oraz charakterystyczną dla formacji Jager (strzelców - niemieckiej lekkiej piechoty) naszywkę, przedstawiającą gałązkę jedliny.

    Oficerska bluza mundurowa HBT

  • HBT Stiefelhose für Offizier - Bryczesy polowego munduru oficerskiego, wykonane z drelichu. Popularne spodnie oficerskie Wehrmachtu, przystosowane do noszenia z wysokimi do kolan butami oficerkami, dlatego wyposażone są w sznurówki do ścisłego związywania dolnej części nogawki na łydkach. Spodnie takie nosili także niektórzy wyżsi stopniem podoficerowie, oraz (co zrozumiałe) kawalerzyści niemieccy.

    Bryczesy do munduru oficerskiego HBT

  • Offiziersfeldmutze alter Alt - tzw. Crusher. Oficerska czapka polowa starego, charakterystycznego, okragłego wzoru. Od czapki wyjściowej tzw. Schirmutze odróżniała się zupełnie innymi obszyciami, daszkiem wykonanym ze skóry oraz brakiem charakterystycznego srebrnego sznura. W niemieckim Wehrmachcie istniała moda na usuwanie z crusherów wszelkich usztywnień i całkowitego defasonowania czapki. Crusher był bardzo popularnym nakryciem głowy oficerów do 1938 roku, kiedy zastąpiony został furażerką polową, ale jego renesans można zauważyć równiez w końcowym etapie wojny. Niemniej to właśnie crusher i wyjściowa Schirmutze są najbardziej charakterystycznymi elementami umundurowania niemieckich oficerów.

    Czapka polowa

  • Kopfhaube - element ten jest wręcz wymagany na rekonstrukcje zimowe. Świetnie zastępuje szalik i skutecznie chroni przed zimnem.

    Podhełmówka